HEC

Chủ đề: Giải pháp công nghệ mới giúp thi công hiệu quả các công trình ngăn sông, biển.

Việt Nam là quốc gia khí hậu nhiệt đới gió mùa, lại có địa hình đang đạng, với hàng nghìn con sông và gần 2000 km bờ biển. Đây là cơ sở để nguồn nước phục vụ nông nghiệp và thủy điện dồi dào.

Tuy nhiên, một khó khăn rất lớn là các con sông ở nước ta thường nhiều nước vào mùa mưa, và cạn kiệt, thiếu nước vào mùa khô, cộng với nước biển ngày càng dâng cao do biển đổi khí hậu. Điều này không những gây thiếu nước cho các sông, hồ phục vụ nông nghiệp, thủy điện mà còn khiến cho nước mặn xâm thực ngược lại từ biển vào, ảnh hưởng rất lớn đến sản xuất nông nghiệp và đời sống ở nước ta.

Yêu cầu rất lớn ở nước ta hiện nay là từng bước cần xây dựng các công trình ngăn các cửa sông lớn trong điều kiện thiếu nước ngọt do cạn nước thượng nguồn khai thác, do biến đổi khí hậu và do nước biển dâng lại càng bức thiết hơn bao giờ hết.

Vấn đề đặt ra là cần áp dụng những một công nghệ thi công nhanh, tiết kiệm chi phí và thời gian cho xã hội mới có thể giúp đưa nhiều công trình đập ngăn sông, biển vào cuộc sống.

Sáng chế khắc phục những hạn chế từ việc thi công đập truyền thống: phải đào móng trên bãi lồi ở đoạn sông cong, ngăn sông thay đổi dòng chảy, hoặc đắp đập tạm (quoai đê) ở giữa dòng sông ở thượng, hạ lưu vị trí xây cống, bơm khô, đào móng xây dựng cống, đập …sau khi xây xong thì phá đập tạm, san kênh dẫn dòng.

Cách truyền thống gây tốn kém do quá trình thi công phức tạp, kéo theo đó là cảnh quan, môi trường bị ảnh hưởng, thậm chí cần đến công tác di dân, giải phóng mặt bằng, mất đất, ảnh hưởng xấu đến môi trường,…và quan trọng là chi phí thi công rất cao.

Sáng chế mới Đập trụ đỡ đề cập đến nguyên lý cơ bản về thiết kế cống để thay đổi kết cấu chịu lực, kết cấu chống thấm và kết cấu chống xói phục vụ cho đổi mới công nghệ thi công cống phục vụ triều: từ thi công trong hố móng khô rộng sang thi công dưới dòng chảy.

- Về nguyên lý chịu lực: công trình được ổn định theo nguyên lý ngầm trong đất hoàn toàn khác so với nguyên lý ma sát do trọng lực gây ra của công nghệ truyền thống;

- Chống thấm: chống thấm theo nguyên lý đường viền đứng bằng bản cừ, hoặc đập chìm khác với nguyên lý chống thấm bằng đường viền ngang của bản đáy công nghệ truyền thống;

- Về chống xói mòn trước và sau cống: theo nguyên lý mở rộng tiết diện cống để có lưu tốc qua cống nhỏ hơn lưu tốc xói cho phép của đất nền, do đó chỉ cần thả thảm đá chống xói, không cần xây dựng kết cấu tiêu năng đồ sộ như công trình truyền thống.

Các nguyên lý cơ bản này giúp thay đổi kết cấu cống, phục vụ cho đổi mới công nghệ thi công từ trong hố móng khô rộng sang hố móng hẹp, dưới dòng chảy gần với công nghệ thi công dưới nước của cầu giao thông, đã khắc phục được những tồn tại cơ bản của công trình ngăn sông dạng truyền thống.

Với việc ứng dụng sáng chế mới có thể giúp giảm đến 30% giá thành các công trình so với phương pháp thi công truyền thống, mang lại giá trị kinh tế cao cho xã hội đất nước.

Sáng chế này đã được ứng dụng thành công tại nhiều công trình như: Cống Sông Cui ( Long An), Cống Hiền Lương (Quảng ngãi), Cống Thảo Long (Thừa thiên- Huế)…và nhiều công trình khác.

Với thành công về hiệu quả và khả năng ứng dụng rộng rãi của sáng chế, năm 2012, Đập trụ đỡ cùng với đập xà lan là cụm công trình vinh dự được nhận giải thưởng cao quý: giải thưởng Hồ Chí Minh về khoa học công nghệ.

(Nguồn: http://sangtaovietnam.vn)